Çin Savunma Bakanlığı Cuma günü yaptığı açıklamada, Cumartesi günü açılış töreniyle başlayacak tatbikatların "hayati deniz yollarını ve ekonomik faaliyetleri korumaya yönelik ortak operasyonlar" olduğunu belirtti. BRICS ülkeleri arasındaki bu askeri işbirliği, özellikle ABD ile Güney Afrika arasındaki ilişkileri daha da gerginleştirebilir.
Tatbikatın detayları
Çin, Rusya ve İran gemilerinin, Hint Okyanusu'nun Atlas Okyanusu ile birleştiği Cape Town'ın güneyindeki Simon's Town'da bulunan Güney Afrika'nın en önemli deniz üssünün limanına giriş çıkış yaptığı görüldü.
Deniz hedeflerine saldırı ve "terörle mücadele" kurtarma operasyonlarının tatbikatın bir parçası olacağı açıklandı. Tatbikatların önümüzdeki Cuma gününe kadar sürmesi planlanıyor.
Güney Afrika Savunma Kuvvetleri, etkinliğin deniz kuvvetlerine "en iyi uygulamaları paylaşma ve ortak operasyonel yetenekleri geliştirme imkanı sunacağını, bunun da deniz yollarının güvenliğine ve genel bölgesel denizcilik istikrarına katkıda bulunacağını" belirtti.
BRICS ülkelerinin katılımı
Brezilya, Hindistan ve Birleşik Arap Emirlikleri gibi diğer BRICS grubu ülkelerinin de tatbikatlara katılıp katılmayacağı henüz netlik kazanmadı. Güney Afrika silahlı kuvvetleri sözcüsü, tatbikatlara katılan tüm ülkeleri henüz teyit edemediğini söyledi.
Tatbikatlar başlangıçta geçen yılın Kasım ayında planlanmıştı ancak Johannesburg'daki G20 zirvesiyle çakışması nedeniyle ertelenmişti.
Artan küresel gerilim
Tatbikatlar, ABD ordusunun Cumartesi günü Venezuela başkenti Caracas'a saldırarak ülkenin Devlet Başkanı Nicolas Maduro'yu kaçırmasının ardından tırmanan gerilim ortamında gerçekleşiyor.
Trump yönetimi ayrıca uluslararası sularda Venezuela bağlantılı petrol tankerlerine el koyuyor. Washington'un ABD yaptırımlarını ihlal ettiğini iddia ettiği Kuzey Atlantik'teki Rus bayraklı bir gemiyi de bunlara dahil etti.
El koyma, Moskova'nın tepkisini çekti ve Rus yetkilileri olayı uluslararası denizcilik hukukunun ihlali olarak nitelendirdi.
Ancak Trump, Perşembe günü The New York Times'a verdiği röportajda uluslararası hukuku reddederek, yönetiminin agresif politikalarını yalnızca "kendi ahlakının" sınırlayabileceğini söyledi.
Güney Afrika'nın tutumu
Tatbikatın zamanlaması hakkında sorulan Güney Afrika Savunma Bakan Yardımcısı Bantu Holomisa, "Bugün tanık olduğumuz bu gerilimlerden çok önce planlandı" dedi.
"ABD'nin ülkelerle sorunu var diye panik düğmesine basmayalım" diyen Holomisa, "Bunlar bizim düşmanlarımız değil" ifadesini kullandı.
İç siyasi tepkiler
Güney Afrika'nın Rus ve İran savaş gemilerine ev sahipliği yapma isteği ülke içinde de eleştirildi. Koalisyon hükümetindeki en büyük ikinci siyasi parti olan Demokratik İttifak, karşı olduğunu açıkladı.
Parti, "Bu tatbikatlara 'BRICS işbirliği' demek, gerçekte olanları yumuşatmak için siyasi bir numara: Hükümet, Rusya ve İran gibi haydut ve yaptırım altındaki devletlerle daha yakın askeri ilişkiler kurmayı seçiyor" açıklamasını yaptı.
