Kakao maliyetlerindeki son dönemdeki artış çikolata fiyatlarına da yansımaya başladı. Üretimdeki olumsuz durumun çikolata fiyatlarını uzun süre yüksek tutması bekleniyor.

Aşırı hava koşullarının Batı Afrika ülkelerinde kakao hasadını art arda üçüncü kez olumsuz etkilemesiyle birlikte fiyatlarda hızlı bir yükseliş görüldü.Küresel piyasalarda kakao fiyatı geçen yıla kıyasla 3 kat artarken iki hafta önce ilk defa ton başına 10 bin doları aştı.

Kakaodaki fiyat artışı çikolata üreticilerine bir maliyet baskısı altına sokarken bu durum ürün fiyatlarına yansıdı. Çikolatasıyla dünya çapında ünlü Belçika'da bu ürün hem önemli bir ekonomik faaliyet alanı hem de ülke kültürünün önemli bir parçası olarak biliniyor.

Belçika çikolatası yüksek kalitesinin yanında çeşitli aroma ve dolgu içeren pralin türüyle de dikkatleri üzerine çekiyor.Ülkede bazı büyük üreticilerden başka yüzlerce el yapımı ve kaliteli ürün satan butik çikolata dükkanı faaliyet gösterirken sektörde yaklaşık 9 bin kişi istihdam ediliyor. Belçika'da çikolata sektörünün yıllık cirosu 6 milyar euroyu aşıyor.

Belçika Kraliyet Bisküvi Çikolata ve Şekerleme Derneği (Choprabisco) Danışmanı Mieke Callebaut kakao fiyatlarındaki artış ve sektörün durumunu değerlendirdi.

Bakan Şimşek talimatı verdi: 300 müdürlük kapatılıyor Bakan Şimşek talimatı verdi: 300 müdürlük kapatılıyor

Callebaut Uzun zamandır çikolata sektöründe çalıştığını ve Belçika çikolatası konusunda tecrübeli olduğunu belirterek; "Kakao üretiminde ana sezon çok kötü geçti. Kakao çekirdeği üretiminde iki büyük ülke olan Fildişi Sahili ve Gana'da hasat, daha önce görmediğimiz düşük seviyelerde gerçekleşti. Fildişi Sahili ve Gana dünya kakao üretiminin yaklaşık yüzde 60'ını gerçekleştiriyor" ifadelerini kullandı.

Diğer ülkelerde düşüş olmamasına rağmen söz konusu iki ülkedeki üretimin gerilemesinin piyasanın dengesini bozduğunu aktran  Callebaut bu ülkelerin ekim ve mart arasındaki dönemde olumsuz hava koşulları yaşadığını aşırı yağışın kakao meyvesinde hastalığa neden olduğunu ve dolayısıyla üretimin azaldığını belirtti.

Mieke Callebaut küresel kakao talebinin  son dönemde değişmediğini stokların aşırı gerilediğini ve piyasanın spekülasyondan da etkilendiğini aktararak şu değerlendirme de bulundu; "Kakao ağaçlarının bakımı da artık pek iyi yapılamıyor. Pek çok çiftçi ağaçlarını gerçekten gerektiği gibi koruyamıyor. Çünkü enerji krizinden bu yana gübre başta olmak üzere makine ve tarım ilaçlarının maliyeti bu insanlar için de aşırı arttı. Dolayısıyla ağaçlarına yeterince bakacak kaynakları yok''

Kakao üretimini hızla artırmanın da mümkün olmadığına dikkat çekerek  yeni dikilen bir kakao ağacından ancak 5-6 yıl sonra verim alınabildiğini  belirtti. Kakaonun uzun bir tedarik zinciri olduğunu belirterek üreticilerin alımlarını uzun vadeli yaptıklarını kakaoda karmaşık bir tedarik zinciri bulunduğunu ve bir sonraki sezonda üretimin iyi olup olmayacağını tahmin etmenin de mümkün olmadığını ifade etti.

Çikolata fiyatında kakaonun etkisine ilişkin bilgi veren Callebaut şu ifadelerde bulundu; "100 gramlık yüzde 85 oranındaki bitter çikolatada kakao içeriği yüzde 85, şeker içeriği de yüzde 15 seviyesindedir. Bunu, iyi bir mağazadan satın aldığınız pralinli bir kutu Belçika çikolatasıyla karşılaştırırsınız durum farklı olur. Belçika çikolatalarındaki dolgu malzemelerinde krema, tereyağı, kuruyemiş ve meyve gibi içerikler de bulunuyor. Kakao fiyatının bu ürünlere etkisi yüzde 85 oranında kakao içeren çikolatalarda çok daha farklı oluyor." 

Mieke Callebaut kakaonun gevrek dondurma, içecek ve bisküvi gibi ürünlerde de kullanıldığını anımsatarak kakao fiyatındaki artışın sadece çikolata üreticilerini etkilemediğini aktararak çikolata üreticilerinin bu duruma karşı neler yaptıklarını değerlendiren Callebaut, "Bu konuda farklı stratejiler var. Bu duruma uyum sağlamak ve değişim gerçekleştirmek her şirketin kendi tercihi. Kakao, çikolata üreticilerinin ana malzemelerinden ve bu nedenle çikolata fiyatlarına etkisi büyük. Şirketlerin farklı seçenekleri bulunuyor. Her şirket için geçerli tek bir çözüm yok" şeklinde konuştu.

Callebaut farklı firmaların farklı çözümler geliştirdiğini vurgulayarak;  "Sektörün seçkin (Premium) ucunda mısınız yoksa daha düşük fiyata mı sahipsiniz? Kilogramı 100 avro olan çikolata da 20 avro olan çikolata da var. Seçenekler fiyatlara göre değişiklik gösteriyor. Çoğu şirketin zor zamanlar geçirdiğini düşünüyorum." değerlendirmesinde bulundu.

Belçika'da çikolata endüstrisinin ekonomik büyüklüğünün yıllık 6,1 milyar avroyu bulduğunu kaydederek  ülkenin yılda 3,4 milyar avroluk çikolata ihraç ettiğini de belirtti.

Editör: Nehir Durdağı