ABD ve İran arasında yeni dönem
ABD Başkanı Donald Trump ile İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan arasında imzalanan mutabakat zaptı, iki ülke arasındaki ilişkilerde yeni bir dönemin başlangıcı olarak değerlendiriliyor. Fransa'nın Versay Sarayı'nda imzalanan anlaşmanın detayları, üst düzey ABD'li bir yetkili tarafından kamuoyuna açıklandı.
Askeri operasyonlar sona erecek
14 maddelik mutabakata göre taraflar, birbirlerine karşı askeri operasyon başlatmama ve güç kullanmama taahhüdünde bulundu. Anlaşma kapsamında bölgedeki çatışmaların kalıcı olarak sona erdirilmesi ve egemenlik haklarına karşılıklı saygı gösterilmesi hedefleniyor.
Hürmüz Boğazı yeniden açılacak
Anlaşmanın en dikkat çeken maddelerinden biri, Hürmüz Boğazı'nda ticari gemi trafiğinin yeniden güvenli şekilde sağlanması oldu. ABD'nin İran'a yönelik deniz ablukasını kaldırması, İran'ın ise geçiş güvenliğini sağlaması öngörülüyor.
300 milyar dolarlık ekonomik destek planı
Mutabakat kapsamında İran'ın dondurulmuş fonlarının serbest bırakılması ve ülkenin yeniden inşası için en az 300 milyar dolarlık ekonomik kalkınma planı hazırlanması kararlaştırıldı. Taraflar, yaptırımların kaldırılmasına yönelik sürecin de nihai anlaşma kapsamında netleştirileceğini duyurdu.
Nükleer program UAEA denetiminde olacak
İran, nükleer silah geliştirmeyeceğini bir kez daha teyit ederken, zenginleştirilmiş uranyum stoklarının Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) gözetiminde azaltılması ve imha edilmesi konusunda prensip anlaşmasına varıldı. Nihai anlaşmada İran'ın nükleer faaliyetlerine ilişkin ayrıntılı çerçevenin belirlenmesi bekleniyor.
Nihai anlaşma için 60 günlük takvim
Taraflar, mutabakatın ardından en geç 60 gün içinde nihai anlaşmayı tamamlamak için müzakereleri sürdürecek. Nihai metnin Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararıyla onaylanması ve uygulanmasının uluslararası mekanizmalar tarafından takip edilmesi planlanıyor.
