İmza töreni öncesi dikkat çeken sızıntı iddiası
ABD ile İran arasında varıldığı belirtilen mutabakatın resmi imza töreninin 19 Haziran'da İsviçre'nin Bürgenstock kasabasında yapılması planlanırken, anlaşmanın içeriğine ilişkin çeşitli iddialar gündeme gelmeye devam ediyor.Suudi Arabistan merkezli El Arabiya, anlaşmaya ait olduğunu öne sürdüğü 14 maddelik bir metin yayımladı. Ancak söz konusu maddeler ne Washington ne de Tahran tarafından doğrulandı.
Bölgesel çatışmaların sona ermesi öngörülüyor
İddiaya göre taslak metinde, Lübnan dahil olmak üzere bölgedeki çatışmaların sona erdirilmesi ve tarafların birbirlerinin iç işlerine müdahale etmemesi yönünde karşılıklı taahhütler yer alıyor.Ayrıca iki ülke arasında yürütülen müzakerelerin 60 gün içerisinde tamamlanmasının hedeflendiği belirtiliyor.
Hürmüz Boğazı ile ilgili üç kritik madde
Taslakta Hürmüz Boğazı'na ilişkin üç önemli düzenleme bulunduğu ileri sürülüyor. Buna göre ABD'nin uyguladığı deniz ablukasının kaldırılması, boğazın 30 gün içinde tam kapasiteyle yeniden açılması ve İran'ın bölgede bulunduğu belirtilen mayınları temizlemesi öngörülüyor.Bu maddelerin özellikle küresel enerji piyasaları açısından kritik önem taşıdığı değerlendiriliyor.
Ekonomik yaptırımlar ve finansal destek iddiası
Metinde yer aldığı öne sürülen maddeler arasında İran'a yönelik yaptırımların kaldırılması, petrol ve petrokimya ürünlerinin satışının kolaylaştırılması ve dondurulmuş varlıkların serbest bırakılması da bulunuyor.Ayrıca İran'ın yeniden inşası için 300 milyar dolarlık bir destek paketi sağlanacağı iddiası da yer aldı.
Nükleer faaliyetler ve uluslararası denetim
Taslağa göre İran'ın nükleer silah geliştirmeyeceği yönünde taahhütte bulunması ve anlaşmanın uygulanmasını takip edecek bir mekanizmanın kurulması planlanıyor.Nihai anlaşmanın ise Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi tarafından alınacak bağlayıcı bir kararla onaylanmasının hedeflendiği öne sürülüyor.
Resmi doğrulama yok
Anlaşma maddelerine ilişkin iddialar uluslararası kamuoyunda geniş yankı uyandırırken, taraflardan henüz resmi bir açıklama yapılmadı.Öte yandan ABD Başkanı Donald Trump'ın sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, İran'a 300 milyar dolarlık yardım yapılacağı yönündeki iddiaları reddettiği belirtildi. Bu durum, sızdırıldığı öne sürülen metnin doğruluğuna ilişkin soru işaretlerini artırdı.
