Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, Hollanda Dışişleri Bakanı Sigrid Kaag ile Dışişleri Bakanlığındaki görüşmesinin ardından ortak basın toplantısı düzenledi.
Avrupa Birliği (AB) göç mutabakatının Afganları kapsayacak şekilde güncellenmesinin gündemde olup olmadığının sorulması üzerine Çavuşoğlu, bu mutabakat çerçevesinde Yunanistan'ın geri gönderdiği düzensiz göçmenler arasında Türkiye'nin ayrım yapmadığını söyledi.
Çavuşoğlu, bunun karşılığında AB'nin 20 bin kişiden fazla Suriyeliyi kabul ettiğini hatırlatarak şunları kaydetti:
"Afganlar konusunda 'biz para veriyoruz Afganları ülkede tutun, gelmesin' anlayışı olursa böyle bir iş birliği olmaz. Bu Afganların yarın Afganistan'da güvenlik ve istikrar tesis edilirse bunların gönüllü ve onurlu bir şekilde geri gönderilmesi dahil, Suriyelilerin güvenli bir şekilde Suriye'ye gönderilmesi dahil birçok konuyu kapsayacak şekilde bizim bu mutabakatı güncellememiz lazım. Çünkü bu sorun giderek büyüyor. Sorun da yaratıyor. AB içinde sorunsa Türkiye için de sorun."
Afganların ülkeden tahliyesine ilişkin bir soru üzerine, Ankara'nın tahliyeler konusunda birçok ülkeye yardım ettiğini belirten Çavuşoğlu, Türkiye'nin bu konuda ahlaki ve insani sorumluluğunu fazlasıyla yerine getirdiğini söyledi.
Çavuşoğlu, "Herhangi bir ülkenin tahliye edeceği Afganların ülkemizde belli bir süre kalması mümkün değil, böyle bir teklif gelse de kabul etmeyeceğimizi başından beri söylüyoruz." dedi.
Hollanda'dan kendilerine bu yönde bir teklif gelmediğini kaydeden Çavuşoğlu, ancak farklı ülkelerin tahliyeler sırasında transit olarak Türkiye'yi yakıt ikmali için kullanabileceğini ve Türkiye'nin bu konuda elinden gelen desteği vereceğini söyledi.
Hollanda Dışişleri Bakanı Kaag da Çavuşoğlu'nun Afganistan konusunda bir görüşme trafiği olduğunu kaydederek, , kendisinin de bu konuda Katar ve Pakistan'ı ziyaret ettiğini hatırlattı.
Afganistan'daki istikrarın Hollanda için önemli olduğunu vurgulayan Kaag, "En önemli önceliğimiz de vatandaşlarımızın oradan güvenli şekilde çıkarılması, herhangi bir sorun yaşamadan tahliye edilmesi. Tahliyelerin havalimanından yapılabilmesinin önemli olduğunu düşünüyorum." dedi.
Kaag, bu konunun güvenlik açısından önemli olduğunu kaydederek, "Aynı şekilde Afgan halkını da hiçbir şekilde yalnız bırakmayacağız, onları terk etmeyeceğiz, insani yardım sağlamaya devam edeceğiz. Ortaklarımız ve müttefiklerimizle kapsayıcı bir siyasi çözüme ulaşılabilmesi için neler yapılacağı konusunda birlikte çalışmaya devam edeceğiz." ifadelerini kullandı.
Afganistan'ın ihtiyaçları ve güvenlik konuları dışında terörle mücadelenin de önemli bir konu olduğuna değinen Kaag, "Afganistan bir kere daha terörist grupların merkezi, güvenli limanı olamaz, DEAŞ gibi örgütlere ev sahipliği yapamaz." diye konuştu.
İkili görüşmede Afgan halkına destek ve yatırımların da görüşüldüğünü kaydeden Kaag, "Göçmenlerin aynı zamanda göçmen ticareti yapan kişilere mağdur edilmesi söz konusu oluyor. Buna da engel olmalıyız." dedi.
Kaag, Afganistan'la ilgili görüşmelerine devam edeceğini, Avrupa Birliği Dışişleri Bakanları Toplantısı'nda da görüşmeler yürüten diğer mevkidaşlarıyla bir araya geleceğini aktardı.
Toplantının soru cevap bölümünde, Kabil'deki havalimanının işletilmesinin önemine değinen Kaag, "Somut gelişmeler Katar ve Türkiye'nin güçlü şekilde angajmanıyla gerçekleşecektir. Pakistan'ın da bununla ilgili olarak görüşmeler yaptığını biliyorum. Biz Hollanda olarak hem teknik hem de güvenlik açısından her türlü desteği vermeye hazırız." diye konuştu.
Türkiye'nin ve Katar'ın çabalarıyla havalimanının operasyonel hale getirilmesinin güvenlik, insani yardım ve tahliyeler için önemli olduğunu söyleyen Kaag, Hollanda'nın da desteğe hazır olduğunu kaydetti.
Kaag, Türkiye'yle AB arasında gümrük birliği anlaşmasının güncellenmesi konusunda ise "Konunun önemini biliyoruz. Özellikle de pozitif diyalog çerçevesinde gümrük birliğinin güncellenmesiyle ilgili hazırlık diyaloğunun başlatılması lazım. Avrupa Komisyonunun, bu çerçevede Avrupa Konseyi'ne bir tavsiye hazırladığını biliyorum. Üye bir devlet olarak Brüksel'de gerekli rolleri oynuyoruz. Bir NATO müttefiki, büyük bir ülke ve büyük bir pazar olarak Türkiye'nin ne kadar önemli olduğunu biliyoruz." ifadelerini kullandı.
Hollanda parlamentosunda Hollandalılara destek veren Afganların tahliyesi konusunda yapılan görüşmelerde bazı Afganların bölge ülkelerine yerleştirilmesi konusunun gündeme gelmesine yönelik soruya Kaag, şu sözlerle yanıt verdi:
"Parlamentoda bizimle birlikte çalışan Afganlar ve ailelerinin tahliyesiyle ilgili tartışmalar yaşandı. Ahlaki sorumluluklarımız da var. Bu kişiler ve bazı insan hakları savunucuları tehlike altında. Günde 24 saat bunun üzerinde çalışıyoruz. Bakanlıklarımız her türlü çalışmayı sürdürüyor ve toplamda kaç kişiyi ülkemizde kabul edebileceğimize karar vereceğiz. Bu kişilerin bölgede konuşlandırılması kolay olabilir ama mülteci ve düzensiz göçmen dediğimiz kişiler uzun süre geri dönüş umudu olmadan yaşıyorlar. Bulundukları ülkenin ekonomisine büyük bir yük getiriyorlar."
