Donesk ve Luhansk’taki Rusya destekli güçler, 2014’te düzenledikleri referandumla Donbas bölgesinde bağımsız iki “halk cumhuriyeti” kurarak Ukrayna’dan ayrıldı.Eylül ayındaki ateşkesin birkaç gün sonra çatışmayla sonuçlanmasının ardından Şubat 2015’te Minsk’te ikinci bir ateşkes kararı alındı. Ayrılıkçılar Ukrayna'nın doğusunda silahsız bir tampon bölge oluşturulmasını kabul etti.

Savaş nasıl başladı?

Aralık 2021’de Rusya, Ukrayna sınırına askeri yığınak yapmaya başladı. Doğu Avrupa’daki askeri varlığını sonlandırması için NATO’ya çağrıda bulundu. NATO müttefikleri bu talepleri reddettiler ve Rusya'yı, Ukrayna'ya saldırması halinde ağır ekonomik yaptırımlar uygulayacakları konusunda uyardılar. 21 Şubat 2022’de Putin Donbas’a asker gönderdi, 24 Şubat sabahı ise Donbas’a özel bir askeri operasyon başlattı.

Çatışmalar nerede yoğunlaşıyor?

Başkent Kiev ile Harkov, Slovyansk, Dnipro ve Maripol’e hava saldırıları yapılıyor. Kramatorsk şehrinde de aralıklarla patlamalar yaşanıyor. Liman kenti olan Odessa da zaman zaman ateş altında kalan kentler arasında. Kısa sürede 1 milyondan fazla Ukraynalı yaşadıkları kentlerden ayrılarak komşu ülkelere geçti. BM, şiddetin devam etmesi halinde evlerini terk etmek zorunda kalanların 10 milyonu aşacağı konusunda uyardı.

Çatışmaya kimler dahil oldu?

Ana taraflar Rusya ve Ukrayna. Rusya saflarında sözde Donetsk Halk Cumhuriyeti ve Luhansk Halk Cumhuriyeti güçleri, Rusya’ya bağlı Çeçenistan Özerk Yönetimi Başkanı Ramazan Kadirov öncülüğündeki birlikler savaşıyor. AB ve NATO ittifakı ise Ukrayna’yı ekonomi ve mühimmat anlamında destek veriyor. Ukrayna Lideri Zelenskiy’in çağrısıyla çeşitli ülkelerden gönüllü savaşçılar Ukrayna saflarında yer almak için yola çıktı.

Batı nasıl tepki verdi?

AB, Rusya'ya petrol, havacılık ve uzayla ilgili mal ve teknoloji satışını ve ihracatını yasakladı. 33 Avrupa ülkesi hava sahasını Rus uçaklarına kapattı. 7 Rus bankasının ülke dışı ticari işlemleri kolaylaştıran SWİFT sisteminden 12 Mart'tan itibaren çıkarılmasına karar verildi. Batı ülkelerindeki Rusya Merkez Bankası varlıkları donduruldu. Kuzey Akım 2 proje şirketleri başta olmak üzere Rusya’nın önemli firmaları ve bankalarına yaptırım kararı alındı.