Afganistan’da yönetimi ele geçiren Taliban’ın nasıl bir yönetim modeli ve çizgi izlemeyi planladığı netleşiyor. Taliban’ın üst düzey liderlerinden Waheedullah Haşimi, “Hiçbir şekilde demokratik bir sistem olmayacak” dedi.
‘DEMOKRASİNİN ÜLKEMİZDE TEMELİ YOK’
Reuters’a konuşan Haşimi, ülkenin nasıl yönetileceğine dair birçok konunun hâlâ tartışıldığını belirtse de, demokrasi ihtimaline kapıyı kapattı. “Hiçbir şekilde demokratik bir sistem olmayacak çünkü bunun ülkemizde herhangi bir temeli yok” iddiasında bulunan Haşimi, “Afganistan’da nasıl bir siyasi sistemi uygulamamız gerektiğini tartışmayacağız çünkü bu açık. Bu şeriat kanunu ve o kadar” dedi.
NASIL BİR İKTİDAR YAPISI PLANLIYORLAR?
Haşimi, yeni yönetim modeline ilişkin görüşmelerin sürdüğünü belirtirken, 1996-2001 arasında ülkeyi yönetme biçimlerine benzer bir iktidar yapısından söz etti. Afganistan’ın yeni dönemde bir konsey tarafından yönetilebileceğini belirten Haşimi, nihai yetkinin Taliban’ın ‘ruhani lideri’ Hibatullah Akhundzada’da olacağını söyledi. Haşimi, Akhundzada’nın konseyin üzerinde bir rol almasının muhtemel olduğunu belirterek, “Belki onun yardımcısı ‘devlet başkanı’ rolünü üstlenir” diye konuştu. 1996-2001 arasındaki Taliban yönetiminde de, dönemi ruhani lideri Molla Ömer geri planda durmuş, ülkenin gündelik yönetimi bir konsey üzerinden yürütülmüştü.
PİLOTLARA ÇAĞRI: ‘TÜRKİYE, ALMANYA VE İNGİLTERE’DE EĞİTİM ALDILAR’
Haşimi, Taliban’ın hem kendi militanlarından hem de önceki yönetimin askerlerinden oluşan bir ordu planladığını söyledi; eski yönetimin pilot ve askerlerine kendilerine katılma çağrısında bulundu. “Onların birçoğu Türkiye, Almanya ve İngiltere’de eğitim aldı. Dolayısıyla görevlerine geri dönmelerini isteyeceğiz” diyen Haşimi, Taliban’ın savaş sırasında birçok helikopter ve uçağa el koymuş olmasına rağmen özellikle pilota ihtiyacı olduğunu söyledi. Haşimi, çok sayıda pilotla temas kurduklarını açıkladı.Son 20 yılda doğrudan Taliban’la savaşan ve bu amaçla eğitilen askerlerin söz konusu çağrıya nasıl yanıt vereceği henüz bilinmiyor.
‘KADINLARLA İLGİLİ KONULARA ULEMA KARAR VERECEK’
Haşimi, kadınların gelecekteki rolü konusunda da açıklamalarda bulundu. Kadınların çalışma ve eğitim hakkının yanı sıra nasıl giyinecekleri konusunda din adamlarının karar vereceğini belirten Haşimi, “Kız çocukların okula gidip gitmeyeceğine ulemamız karar verecek. Bu onlara kalmış” dedi; “Kadınların hicab, burka, sadece bir başörtüsü veya başka herhangi bir şey takıp takmayacağına onlar karar verecek. Bu onlara kalmış” diye konuştu. Haşimi, “Afganistan’da halkın yüzde 99’u Müslüman ve İslam’a inanıyorlar” dedi.
Taliban 1996-2001 arasındaki uygulamalarında kadınların çalışmasını, eğitim almasını, başı açık gezmesini ve sokağa yanlarında bir erkek akrabaları olmadan çıkmasını yasaklamıştı. Bu yasağı ihlal eden çok sayıda kadına da şeriatın katı bir Sünni yorumu çerçevesinde çoğu zaman şiddet içeren ağır cezalar reva görülmüştü.
