Sosyal güvenlik sisteminde yıllardır çalışanların emeklilik planını şekillendiren “son 7 yıl” avantajı, 2008 sonrası ilk kez sigortalı olanlar için fiilen sona eriyor. Yeni uygulamayla birlikte emeklilik statüsü artık emekliliğe yakın dönemdeki son 1.260 güne göre değil, tüm çalışma hayatındaki ağırlıklı sigorta koluna göre belirlenecek.
Statü değiştirip daha erken emekli olma yolu kapanıyor
SSK (4/1-a), Bağ-Kur ve Emekli Sandığı tek çatı altında birleşmiş olsa da emeklilik şartları statülere göre farklılık gösteriyor. Prim gün sayısı bakımından SSK’nın daha avantajlı olması nedeniyle, geçmişte birçok kişi emekliliğe az kala statü değiştirip daha düşük primle emekliliğe hak kazanabiliyordu. Yeni sistemle bu “kısa yoldan avantaj” olarak bilinen yöntem, 2008 sonrası sigortalılar için geçerliliğini kaybediyor.
2008 öncesi girişlilerde “son 7 yıl” kuralı sürüyor
2008’deki reformdan önce sigorta girişi olanlar içinse mevcut uygulama devam ediyor. Bu grupta, son 2.520 gün içinde hangi statüde daha fazla prim ödendiyse (en az 1.260 gün), emeklilik o statüye göre hesaplanıyor. Yani uzun süre Bağ-Kur’lu çalışıp, son 3,5 yılda SSK’ya geçenler belirli şartları sağlarsa SSK’dan emekli olabiliyor.
2008 sonrası için ölçüt: tüm çalışma hayatı
Yeni dönemde ise Ekim 2008 ve sonrasında ilk kez sigortalı olanlar için emeklilik statüsü, “son yıllar” yerine “toplam çalışma süresi” baz alınarak belirlenecek. Buna göre çalışma yaşamının çoğunluğu Bağ-Kur kapsamında geçen bir kişi, emekliliğe yakın dönemde SSK’lı çalışsa bile çoğunluk Bağ-Kur’da kaldığı için Bağ-Kur şartlarına tabi olacak. Bu durum, daha yüksek prim gün şartının (örneğin Bağ-Kur’da 9.000 gün) devreye girmesi anlamına geliyor.
