ABD ile İran arasında Hürmüz Boğazı’nda yeniden tırmanan gerilim, küresel enerji piyasalarında sert hareketliliğe neden oldu. ABD’nin İran’a ait bir gemiye müdahale ederek el koymasının ardından petrol ve doğal gaz fiyatlarında dikkat çeken artışlar yaşandı.
Hafta sonu boyunca bölgede tansiyonun yüksek seyrettiği bildirildi. Tahran yönetiminin bazı gemilere ateş açtığı ve Hürmüz Boğazı’nda yeniden denetim uygulamalarını devreye aldığı aktarıldı. Yaşanan gelişmelerin ardından kritik geçiş noktalarından biri olan boğazda gemi trafiğinin durduğu belirtildi.
Bloomberg verilerine göre, pazar günü Londra saatiyle öğleden sonra itibarıyla Hürmüz Boğazı’ndan herhangi bir gemi geçişi tespit edilmedi. Cumartesi günü ise en az 13 petrol tankerinin rotasını değiştirerek Basra Körfezi’ne geri döndüğü ve bölgeden ayrılma girişimlerini askıya aldığı bildirildi.
Enerji piyasalarında sert yükseliş
Gerilimin etkisiyle enerji piyasalarında fiyat artışları yaşandı. Brent petrol, cuma günü yaşadığı düşüşü büyük ölçüde telafi ederek yüzde 7,9 oranında yükseldi. Avrupa’da doğal gaz fiyatlarının ise aynı süreçte yüzde 11’e kadar çıktığı kaydedildi.
İran, ABD’nin İran bağlantılı gemilere yönelik uyguladığı ablukanın, salı günü sona erecek ateşkesi ihlal ettiğini savunarak cumartesi günü Hürmüz Boğazı’nı yeniden kapattığını duyurdu.
ABD Başkanı Donald Trump, Umman Körfezi’nde Hürmüz Boğazı’na doğru ilerleyen ve yapılan uyarılara rağmen durmayan bir gemiye ABD Donanması tarafından ateş açıldığını ve gemiye el konulduğunu açıkladı.
Trump, açıklamasında bir anlaşma ihtimali gördüğünü belirtirken, İran tarafı ise uzlaşı için “net bir perspektif” bulunmadığını ifade etti.
Piyasada risk primi etkisi sürüyor
Chicago merkezli Karobaar Capital LP’nin baş yatırım sorumlusu Haris Khurshid, piyasalardaki son duruma ilişkin değerlendirmede bulundu. Khurshid, “Piyasa hâlâ bu son tarihe doğru bir risk primi taşıyor, ancak buna tam anlamıyla bağlanmış değil. Eğer durum bu şekilde devam ederse, fiyatların kademeli olarak 105–115 dolar aralığına yükseldiğini görebiliriz; ancak haber akışına bağlı olarak dalgalanmalar sürecektir” ifadelerini kullandı.
Görüşmeler belirsizliğini koruyor
ABD tarafında görüşmelere ilişkin hazırlıkların sürdüğü bildirildi. Bir Beyaz Saray yetkilisinin verdiği bilgiye göre, ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, özel temsilci Steve Witkoff ve Jared Kushner’in planlanan görüşmeler için İslamabad’a gitmeye hazırlandığı belirtildi.
İran devlet televizyonu ise müzakere heyetinden bir yetkilinin toplantıya katılım planını reddettiğini duyurdu.
