28 Aralık'ta ekonomik krizin tetiklediği gösteriler, İran'ın en büyük halk ayaklanmalarından birine dönüştü. Yerel para biriminin döviz karşısındaki sert değer kaybı ve artan hayat pahalılığı nedeniyle Tahran Büyük Çarşı'da başlayan protestolar, kısa sürede ülkenin dört bir yanına yayıldı. Göstericiler ekonomik reformların yanı sıra siyasi özgürlük taleplerini de dile getiriyor.
Ölü sayısı hızla artıyor
İnsan hakları örgütlerinin açıkladığı rakamlar, protestolardaki şiddetin boyutunu gözler önüne seriyor. Birkaç gün önce 200 civarında olan ölü sayısı, şimdi 500'ün üzerine çıktı. Gözaltına alınanların sayısı ise binlerle ifade ediliyor. İran hükümeti resmi bir can kaybı açıklaması yapmaktan kaçınırken, bağımsız kaynaklar ölü sayısının daha da yüksek olabileceğini öne sürüyor.
Trump'tan destek, Tahran'dan misilleme tehdidi
ABD Başkanı Donald Trump, protestoculara desteğini açıkça ilan ederek "yardıma hazırız" mesajı vermişti. Bu açıklama Tahran'ı sert bir karşılık vermeye itti. İran yetkilileri, ABD'nin herhangi bir askeri müdahalede bulunması halinde bölgedeki Amerikan üslerinin hedef alınacağı uyarısında bulundu.
İran Parlamento Başkanı Muhammed Bağher Ghalibaf daha önce yaptığı açıklamada, "ABD'nin askeri bir saldırısı durumunda hem İsrail hem de ABD askeri ve nakliye merkezleri meşru hedefimiz olacaktır" demişti. Ghalibaf, Trump'ı "hayalperest" olarak nitelendirerek yanlış hesap yapmaması konusunda uyarmıştı. Bu tehditler, bölgedeki gerilimi tırmandırırken İsrail de yüksek alarm durumuna geçti.
Uluslararası toplumun gözü Tahran'da
İran'daki gelişmeler uluslararası toplumun gündeminde üst sıralara yerleşti. Batılı ülkeler göstericilere yönelik şiddeti kınarken, Tahran'a yaptırım baskısı artıyor. Öte yandan Rusya ve Çin, olaylara iç mesele olarak yaklaşarak İran yönetimini destekleyen bir tutum sergiliyor. Protestoların nasıl sonuçlanacağı ve Trump yönetiminin somut adımlar atıp atmayacağı merakla bekleniyor.
