ABD’de California ve New York’un da aralarında bulunduğu 30 eyaletin Meta’ya karşı 2023 yılında açtığı davada jüri duruşması salı günü başlayacak. Davada, şirketin çocuklara ilişkin federal ve eyalet gizlilik yasalarını ihlal ettiği iddia ediliyor. Eyaletler Meta’dan 1 trilyon dolardan fazla para talep ederken, Instagram ve Facebook’taki bazı özelliklerin değiştirilmesini istiyor. Meta ise suçlamaları reddediyor.
30 Eyaletten Meta’ya Dava
Davacı eyaletler, Meta’nın Instagram ve Facebook platformlarında genç kullanıcıları hedef aldığını ve çocuklara zarar verdiğini öne sürüyor.
Eyaletler, Instagram ve Facebook’taki “beğeni” sayılarının kaldırılmasını ve sürekli kaydırma özelliğinin değiştirilmesini talep ediyor. Davada, bu özelliklerin çocuklar ve gençler dahil kullanıcıların platformlarda daha sık ve uzun süre kalmasını sağlamak amacıyla tasarlandığı iddia ediliyor.
Meta’nın genç kullanıcıları uygulamalara yeniden yönlendirmek amacıyla sık bildirimler kullandığı da eyaletlerin iddiaları arasında yer alıyor.
Meta İddiaları Reddetti
Meta, davada kendisine yöneltilen suçlamaları reddetti. Şirket sözcüsü yaptığı açıklamada, “Bu iddialara kesinlikle katılmıyoruz ve kanıtların gençleri destekleme konusundaki uzun süredir devam eden kararlılığımızı göstereceğinden eminiz” dedi.
Dava, California’da görev yapan federal yargıç Yvonne Gonzalez Rogers tarafından görülecek. Rogers, “Elon Musk v Sam Altman” davasında da yargıç olarak görev yaptı.
Davacı 30 eyaletin ABD nüfusunun yaklaşık üçte ikisini temsil ettiği belirtiliyor.
New Mexico’da 942 Milyon Dolarlık Karar
New Mexico’da Meta hakkında yakın zamanda verilen ayrı bir kararda şirkete toplam 942 milyon dolar para cezası verildi. Kararda Meta’nın Instagram ve Facebook platformlarında bazı değişiklikler yapmasına da hükmedildi.
Bunlar arasında 18 yaşından küçük kullanıcılar için beğeni sayılarının kaldırılması, gençlerin platformlar aracılığıyla çıplaklık içeren içerik göndermesinin veya almasının engellenmesi ve uygulamalardan gelen bildirimlerin günün belirli saatleriyle sınırlandırılması bulunuyor.
Yargıç Biedscheid, kararında Meta’yı “kamu düzenini bozan bir kuruluş” olarak nitelendirdi. Meta, söz konusu karara itiraz edeceğini açıkladı.
Beğeni Sayıları Davanın Konuları Arasında
Instagram ve Facebook’ta kullanılan beğeni sayıları da 30 eyaletin açtığı davada ele alınan özellikler arasında bulunuyor.
Bu yılın başlarında Meta’ya karşı açtığı davayı kazanan Kaley isimli genç kadın, mahkemedeki ifadesinde dokuz yaşındayken YouTube ve Instagram’da onlarca hesap oluşturduğunu söyledi. Kaley, bu hesapları kendi paylaşımlarına beğeni toplamak, diğer kullanıcılarla etkileşim kurmak ve onaylanma duygusunu artırmak amacıyla kullandığını anlattı.
Kaley’e 10 yaşındayken depresyon teşhisi konulduğu ve kendisinin de o dönemde depresyonda olduğunu hatırladığını söylediği aktarıldı.
Meta İki Milyondan Fazla Belge Sundu
Davada Meta’nın iki milyondan fazla belge teslim ettiği belirtildi. Eyaletlerin avukatları, şirketin kendi araştırmalarına dayanarak beğeni sayılarının “sosyal kıyaslama” olarak tanımlanan durumu tetiklediğini öne sürdü.
Söz konusu araştırmada Instagram’ın tetiklediği sosyal kıyaslamanın artan yalnızlık, daha kötü beden algısı ve olumsuz ruh haliyle bağlantılı olduğu belirtildi.
MASAYA getirilen talepler arasında beğeni sayıları, sürekli kaydırma ve genç kullanıcılara gönderilen bildirimlere ilişkin değişiklikler bulunuyor. New Mexico’daki karar yalnızca bu eyalette uygulanırken, 30 eyaletin açtığı davanın sonucuna göre Meta hakkında daha geniş kapsamlı kararlar verilebilecek.
