Fransa, 15 yaş altındaki çocuklara sosyal medya kullanımını yasaklayan ilk Avrupa Birliği ülkesi oldu.
Ulusal Meclis ve Senato'da kabul edilen yasa tasarısı, Anayasa Konseyi sürecinin tamamlanmasının ardından yürürlüğe girecek. Düzenleme, Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un desteğiyle hazırlanırken, ülkede "dijital reşitlik yaşı" 15 olarak belirlendi.
Uygulama 1 Eylül 2026'da başlayacak
Fransa hükümeti, düzenlemeyi 2026-2027 eğitim öğretim yılına yetiştirmeyi hedefliyor.
Yasaya göre yeni açılacak sosyal medya hesapları için yaş sınırı 1 Eylül 2026'dan itibaren uygulanacak. Halihazırda sosyal medya hesabı bulunan 15 yaş altındaki kullanıcılar için ise dört aylık geçiş süreci tanınacak. Bu sürenin ardından 1 Ocak 2027'den itibaren mevcut hesaplar da yaş doğrulama sistemine tabi tutulacak.
Hangi platformlar kapsamda olacak?
Düzenleme; Instagram, TikTok, Facebook ve Snapchat gibi paylaşım, yorum, takip ve topluluk oluşturma özellikleri bulunan sosyal medya platformlarını kapsıyor.
YouTube ve WhatsApp gibi hizmetlerde ise yalnızca sosyal etkileşim sağlayan özelliklerin düzenleme kapsamında değerlendirilmesi öngörülüyor. Video izleme ve mesajlaşma işlevleri doğrudan yasak kapsamına alınmıyor.
Çevrimiçi ansiklopediler, eğitim platformları ile açık kaynaklı eğitim ve yazılım paylaşım hizmetleri ise düzenlemeden muaf tutulacak.
Yaş doğrulama platformların sorumluluğunda olacak
Fransa hükümeti, yaş doğrulama sisteminin geliştirilmesi sorumluluğunu sosyal medya platformlarına verdi.
Dijital İşlerden Sorumlu Bakan Anne Le Henanff, platformların kullanıcıların yaşını doğrulayacak teknik çözümleri geliştirmekle yükümlü olacağını belirtti.
Hükümetin planına göre, bağımsız bir doğrulama sistemi yalnızca kullanıcının 15 yaşın altında olup olmadığını platformlara bildirecek, kişisel veriler paylaşılmayacak.
Liselerde cep telefonu kullanımı da yasaklanacak
Yeni düzenleme yalnızca sosyal medya kullanımını değil, okullardaki cep telefonu kullanımını da kapsıyor.
Fransa'da ilkokul ve ortaokullarda uygulanan cep telefonu yasağı, 2026-2027 eğitim öğretim yılından itibaren liseleri de kapsayacak şekilde genişletilecek. Hükümet, bu adımın öğrencilerin derslere daha iyi odaklanmasını amaçladığını belirtti.
Uygulama tartışma konusu oldu
Yasanın kabul edilmesine rağmen yaş doğrulama sistemlerinin nasıl işleyeceği ve çocukların VPN veya farklı hesaplarla yasağı aşma ihtimali tartışılmaya devam ediyor.
Muhalefet milletvekilleri, uygulamanın teknik altyapısı ve kişisel verilerin korunmasına ilişkin soru işaretleri bulunduğunu dile getirirken, hükümet ise düzenlemenin çocukları çevrimiçi ortamın olası zararlarından korumayı amaçladığını ifade etti.
Avrupa için örnek olacak
Fransa'da kabul edilen düzenleme, Avrupa Birliği'nde çocukların sosyal medya kullanımına yönelik en kapsamlı adımlardan biri olarak değerlendiriliyor.
Avrupa Komisyonu'nun da çocukların çevrimiçi platformlara erişimine ilişkin ortak kurallar üzerinde çalıştığı belirtilirken, Fransa'daki uygulamanın teknik ve hukuki açıdan diğer Avrupa ülkeleri için örnek teşkil etmesi bekleniyor.
