Arktik bölgesindeki donmuş toprakta binlerce yıldır bulunan metan ve karbondioksitin atmosfere salınmasının küresel ısınmayı artırabileceği belirtiliyor. Bazı araştırmalara göre bu süreç, yüzyılın sonuna kadar fosil yakıtların neden olduğu ısınmaya ek olarak yaklaşık 0,25 derecelik sıcaklık artışına yol açabilir.
Arktik 4 Kat Daha Hızlı Isınıyor
Arktik’in Dünya’nın geri kalanından yaklaşık 4 kat daha hızlı ısındığı belirtiliyor. Bölgede binlerce yıldır donmuş halde bulunan topraktaki bitki ve hayvan kalıntıları, sıcaklıkların yükselmesiyle birlikte çözülerek çürümeye başlıyor.
Bu süreç sonucunda metan ve karbondioksit gibi ısı tutucu gazlar ortaya çıkıyor ve atmosfere karışıyor.
Donmuş toprakta bulunan karbon miktarının atmosferdeki karbon miktarının yaklaşık 3 katına ulaştığı aktarılıyor. Arktik’in farklı bölgelerinde çözülmenin devam etmesiyle birlikte söz konusu gazların atmosfere salındığı belirtiliyor.
Donmuş Topraktaki Karbon Atmosfere Karışıyor
Kuzey Arizona Üniversitesinden ekolojist Ted Schuur, donmuş topraktaki karbonun atmosfere karışmaya başlamasının iklim değişikliği açısından önemli eşiklerden biri olduğunu belirtti.
Schuur, “Bu karbonu dışarı sızdırmaya başladığınızda, toprakta o kadar çok karbon var ki bu süreç durmayacak” ifadelerini kullandı.
Uzmanların değerlendirmelerine göre sıcaklıkların yükselmesi donmuş toprağın çözülmesine, çözülme ise daha fazla metan ve karbondioksitin atmosfere salınmasına neden oluyor.
Yüzyıl Sonuna Kadar 0,25 Derecelik Artış
Konuya ilişkin bazı araştırmalarda, daha önce donmuş toprakta hapsolmuş gazların atmosfere karışmasının yüzyılın sonuna kadar yaklaşık 0,25 derecelik ilave ısınmaya neden olabileceği öngörülüyor.
Bu sıcaklık artışının, fosil yakıtların yakılmasından kaynaklanan küresel ısınmaya ek olarak gerçekleşebileceği belirtiliyor.
Arktik’in Karbon Dengesi Değişti
İklimin nispeten istikrarlı olduğu binlerce yıllık dönemde Arktik bölgesi, Dünya’nın karbon döngüsünün bir parçası olarak ısı tutucu gazların bir bölümünü donmuş toprakta sakladı.
Ancak son yıllarda yaşanan ısınmayla birlikte bu dengede değişim meydana geldiği belirtiliyor. Donmuş toprağın çözülmesi sonucunda bölgenin aldığı miktardan daha fazla ısı tutucu gazı atmosfere salmaya başladığı kaydediliyor.
