Çinli tarihçi ve eğitimci Jiang Xueqin, iki yıl önce yaptığı dikkat çekici öngörülerle yeniden dünya gündeminde. Sosyal medyada “Çin’in Nostradamus’u” olarak anılan akademisyenin, 2024 yılında verdiği “Öngörülebilir Tarih (Predictive History)” derslerinde dile getirdiği tahminlerin bir kısmının gerçekleştiği iddiası tartışmaları alevlendirdi. Özellikle ABD siyaseti ve Orta Doğu’daki olası bir savaş hakkında yaptığı değerlendirmeler, son gelişmelerle birlikte yeniden viral hale geldi.
Peki Jiang’ın öngörüleri nelerdi ve bugün neden bu kadar konuşuluyor?
İlk İki Tahmin Gerçekleşti mi?
Jiang Xueqin’in en çok konuşulan tahminlerinden ilki, Donald Trump’ın yeniden ABD Başkanı olacağı yönündeydi. Joe Biden yönetiminin görevde olduğu dönemde dile getirilen bu öngörü, Trump’ın seçimleri kazanmasının ardından birçok kişi tarafından “isabetli bir tahmin” olarak yorumlandı.
Profesörün ikinci öngörüsü ise ABD ile İran arasında doğrudan bir askeri gerilim yaşanabileceği ihtimaliydi. Jiang, Trump yönetiminin güvenlik politikaları ve bölgesel baskılar nedeniyle İran ile çatışma riskinin artabileceğini savunmuştu.
Son dönemde İsrail ile birlikte başlatılan askeri operasyonlar ve bölgede artan tansiyon, bu tahminin de yeniden gündeme taşınmasına yol açtı. Sosyal medyada birçok kullanıcı, Jiang’ın analizlerinin “adım adım gerçekleştiğini” öne sürüyor.
En Çarpıcı İddia: “ABD Bu Savaşı Kaybedebilir”
Jiang Xueqin’in en dikkat çekici değerlendirmesi ise ABD’nin İran’la gireceği geniş çaplı bir savaşın Washington için stratejik bir tuzağa dönüşebileceği yönünde.
Tarihçi, İran’ın dağlık coğrafyası, geniş toprakları ve yerel direniş kapasitesinin büyük ordular için ciddi zorluklar yaratacağını savunuyor. Bu durumu tarihsel bir örnekle açıklayan Jiang, antik Yunan’daki felaketle sonuçlanan Sicilya Seferi ile benzerlik kuruyor.
Akademisyene göre böyle bir senaryoda ABD askerleri sahada avantaj sağlamakta zorlanabilir ve savaşın seyri Washington için beklenmedik sonuçlar doğurabilir.
Jiang’ın dikkat çeken ifadelerinden biri ise şu iddia oldu:
ABD askerleri böyle bir savaşta “asker değil, rehine konumuna düşebilir.”
“İran’ı Kontrol Etmek İçin 4 Milyon Asker Gerekir”
Çinli tarihçi, İran’ın tamamen kontrol altına alınabilmesi için 3 ila 4 milyon asker gerektiğini öne sürüyor.
Bu rakamın, mevcut ABD askeri kapasitesinin oldukça üzerinde olduğunu savunan Jiang, uzun süreli bir kara operasyonunun lojistik, siyasi ve askeri açıdan Washington için son derece zor olacağını dile getiriyor.
Uzmanlara göre İran’ın nüfusu, coğrafi yapısı ve bölgedeki milis ağları, olası bir savaşın uzun ve yıpratıcı bir çatışmaya dönüşmesine neden olabilir.
Küresel Ekonomi İçin Kritik Uyarı
Jiang Xueqin’e göre olası bir ABD-İran savaşı yalnızca askeri sonuçlar doğurmayacak. Tarihçi, çatışmanın küresel ekonomi üzerinde ciddi etkiler yaratabileceğini savunuyor.
Öne sürdüğü senaryolardan biri Hürmüz Boğazı’nın kapanması. Böyle bir durumda dünya petrol ticaretinin önemli bir kısmının durabileceğini belirten Jiang, bunun enerji fiyatlarında büyük bir şok yaratabileceğini söylüyor.
Bir diğer dikkat çekici iddia ise Çin’in elindeki ABD tahvillerini satması ihtimali. Jiang’a göre böyle bir hamle, ABD ekonomisinde borç krizi ve finansal dalgalanma riskini artırabilir.
Uzun sürecek bir savaşın ise ABD içinde ekonomik sıkıntılar ve toplumsal huzursuzluklar doğurabileceği öne sürülüyor.
