İran’da Düzenin Maslahatını Koruma Komitesi Genel Sekreteri Tümgeneral Muhsin Rızai, İran’ın “Mekke Paktı” olarak anılan savunma anlaşmasına ancak temel prensiplerin belirlenmesinde rol alan bir “kurucu ortak” olarak katılabileceğini söyledi.
Rızai: İran ve Mısır Sürecin Dışında Kalamaz
Rızai, 22 Ağustos’ta İran devlet televizyonu IRINN’e yaptığı açıklamada, İran ve Mısır’ın bu tür bölgesel düzenlemelerin dışında bırakılamayacağını belirtti.
İki ülkenin anlaşmanın temel prensiplerinin oluşturulmasında rol üstlenmesi gerektiğini ifade eden Rızai, “İran ve Mısır bu tür anlaşmalarda yer almamazlık edemez ancak kurucu olarak, orada imzalanan belgelerin fikirsel çerçevesini oluşturan taraflar olarak yer almalıdırlar” dedi.
Rızai, diğer ülkelerin kendi aralarında bir anlaşmaya varmasının ardından İran’dan bunu onaylamasını istemelerinin kabul edilemez olduğunu söyledi.
Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan Anlaşma İmzaladı
Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan’ın 7 Ağustos’ta imzaladığı ortak savunma anlaşması “Mekke Paktı” olarak adlandırıldı.
Aktarılan bilgilere göre anlaşmada üç ülkeden birine yönelik saldırının tüm taraflara yapılmış sayılması öngörülüyor. Anlaşma hakkında “Sünni paktı” ve “Müslüman NATO’su” gibi nitelendirmeler yapılırken, İsrail ve İran gibi ülkeleri hedef alabileceğine yönelik iddialar da gündeme geldi.
Rızai ABD'nin Bölgedeki Etkisine Değindi
İran’ın dini lideri Mücteba Hamaney’in kıdemli danışmanlarından Rızai, söz konusu girişimin ABD’nin bölgedeki etkisinin zayıflaması ve Washington’ın rolünü azaltmasıyla bağlantılı olduğunu savundu.
Rızai, “Pakistan, Türkiye ve Suudi Arabistan’daki dostlarımız ve kardeşlerimiz bir anlaşma imzaladı. Neden? Çünkü Amerika onlara ‘Hoşça kalın, gidiyoruz’ dedi” ifadelerini kullandı.
Ülkelerin ABD’nin bölgedeki varlığının azalmasıyla oluşan boşluğu doldurmaya çalıştığını belirten Rızai, “Amerika’nın bölgedeki zayıflığı ve ortaya çıkan boşluk, İran milletinin savaş ganimetidir” dedi.
İran'ın Anlaşmaya Davet Edildiği Bildirildi
İran basını, Beyrut merkezli El Meyadin televizyonunun haberine dayanarak Tahran’ın Mekke Paktı’na katılması için davet aldığını bildirdi.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi de 10 Ağustos’taki açıklamasında İran’ın üç kurucu ülkeyle temas halinde bulunduğunu ve girişim konusunda bilgilendirildiğini söyledi. Bekayi, anlaşmayı bölgedeki güvenlik anlayışının değiştiğinin bir göstergesi olarak değerlendirirken İran’ın olası katılımına ilişkin açık kapı bıraktı.
Kalibaf'tan Bölgesel Güvenlik Açıklaması
İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf da 22 Ağustos’ta X hesabından yaptığı paylaşımda, Tahran’ın yeni bölgesel güvenlik ve ekonomik düzenlemelerin oluşturulması konusunda komşu ülkelerden mesajlar aldığını belirtti.
Kalibaf, söz konusu temasların ABD’nin “İsrail uğruna” müttefiklerinin güvenliğini zayıflattığı bir dönemde gerçekleştiğini savundu.
ABD Başkanı Donald Trump ise 19 Ağustos’ta sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada İran’a karşı “bir ülkeye karşı şimdiye kadar uygulanan en yıkıcı ekonomik operasyonu” başlatma sözü vermişti.
