Afganistan’da Taliban yönetimi, kadınların eğitim hakkına ilişkin tartışmaları yeniden alevlendiren çok sert bir açıklama yaptı. Afganistan Eğitim Bakanı tarafından yapılan duyuruda, kadınların okullara gitmesinin kalıcı olarak yasaklandığı ifade edildi. Bu açıklama, ülkede kız çocuklarının ve kadınların eğitim hakkına yönelik şimdiye kadar alınmış en radikal kararlardan biri olarak değerlendiriliyor.
2021 Sonrası Kadınlara Yönelik Kısıtlamalar Artmıştı
Taliban, 2021 yılında Afganistan’da yeniden yönetimi ele geçirdikten sonra kadınların eğitim ve çalışma hayatına katılımını ciddi ölçüde sınırlayan birçok karar aldı. İlk olarak ortaokul ve lise seviyesindeki kız öğrencilerin okula gitmesi engellendi. Ardından üniversitelerde kadınların eğitim görmesi tamamen yasaklandı.
Yeni açıklama ise bu politikaların geçici olmadığını ortaya koyarak, kadınların eğitim kurumlarına geri dönüşüne dair herhangi bir plan bulunmadığını net şekilde ortaya koydu.
“Yasağın Süresiz Olacağı” Açıklandı
Eğitim Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, kadınların eğitim kurumlarına dönüşüne yönelik bir takvim ya da hazırlık olmadığı belirtildi. Yetkililer yasağın süresiz olarak devam edeceğini vurguladı. Bu durum, Afganistan’da kadınların eğitim hakkının tamamen ortadan kaldırıldığı yönündeki eleştirileri yeniden gündeme taşıdı.
Uluslararası Toplumdan Çağrılar Sürüyordu
Birleşmiş Milletler başta olmak üzere birçok uluslararası insan hakları kuruluşu, Taliban yönetimine kız çocuklarının eğitime erişimini yeniden sağlaması yönünde defalarca çağrı yapmıştı. Ancak Taliban yetkilileri, eğitim politikalarının ülkenin kültürel ve dini değerleri doğrultusunda şekillendirildiğini savunuyor.
Uzmanlara göre kadınların eğitimden uzak tutulması Afganistan’ın ekonomik kalkınmasını, toplumsal gelişimini ve iş gücü kapasitesini uzun vadede ciddi şekilde olumsuz etkileyebilir.
Taliban Döneminde Tepki Çeken Kadın Politikaları
Taliban’ın yeniden iktidara gelmesinden sonra kadınlara yönelik uygulamaya koyduğu bazı dikkat çekici kararlar şöyle sıralanıyor:
Kız çocuklarının ortaokul ve lise eğitimine gitmesi yasaklandı.
Kadınların üniversite eğitimi tamamen durduruldu.
Kadınların birçok kamu kurumunda ve uluslararası kuruluşta çalışması yasaklandı.
Erkek akraba olmadan uzun mesafeli yolculuk yapılması engellendi.
Park, spor salonu ve hamam gibi kamusal alanlara giriş yasaklandı.
Kadınlara yüzü tamamen kapatan kıyafet zorunluluğu getirildi.
Kadın televizyon sunucularının yüzlerini örtmesi zorunlu kılındı.
Erkeklerle aynı ortamda bulunmaya yönelik yeni sosyal kısıtlamalar getirildi.
Sivil toplum ve yardım kuruluşlarında çalışan kadınlara sınırlamalar getirildi.
Bu kararlar nedeniyle Taliban yönetimi, kadın hakları ve eğitim özgürlüğü konusunda uluslararası kamuoyunun sert eleştirileriyle karşı karşıya kalmaya devam ediyor.
