Türkiye’nin de aralarında bulunduğu 8 ülkenin dışişleri bakanları, İsrail’in Kudüs’teki Müslüman ve Hristiyan kutsal mekanlarına yönelik ihlallerini kınadı. Ortak açıklamada, Mescid-i Aksa’ya yapılan baskınlar ve avluda İsrail bayrağı açılması “kabul edilemez provokasyon” olarak nitelendirildi.
8 Ülkeden Ortak Kudüs Açıklaması
Türkiye, Mısır, Ürdün, Endonezya, Pakistan, Katar, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri dışişleri bakanları, Kudüs ve Mescid-i Aksa konusunda ortak bir açıklama yayımladı.
Açıklamada, İsrail işgal makamlarının Kudüs’ün Müslüman ve Hristiyan kutsal mekanlarının tarihi ve hukuki statüsüne yönelik tekrar eden ihlalleri sert ifadelerle kınandı.
Bakanlar, özellikle İsrailli yerleşimciler ile aşırılıkçı bakanların İsrail polisinin koruması altında Mescid-i Aksa/Harem-i Şerif’e düzenlediği baskınlara ve avluda İsrail bayrağı çekilmesine tepki gösterdi.
“Uluslararası Hukukun Açık İhlali”
Ortak açıklamada, Mescid-i Aksa’da yaşanan gelişmelerin yalnızca bölgesel bir mesele olmadığı, dünya genelindeki Müslümanları doğrudan ilgilendiren hassas bir konu olduğu vurgulandı.
Açıklamada şu ifadeye yer verildi:
“Bakanlar, Mescid-i Aksa/Harem-i Şerif'teki bu kışkırtıcı eylemlerin uluslararası hukuk ve uluslararası insancıl hukukun açık bir ihlali olduğunu ve dünya genelindeki Müslümanlara yönelik kabul edilemez bir provokasyon ve kutsal şehrin kutsiyetine yönelik açık bir ihlal teşkil ettiğini yinelediler.”
Bu vurgu, kutsal mekanların statüsünün korunması gerektiğine ilişkin diplomatik kararlılığı bir kez daha ortaya koydu.
Kudüs’ün Tarihi Statüsü Korunmalı
Bakanlar, Kudüs’teki Müslüman ve Hristiyan kutsal mekanlarının tarihi ve hukuki statüsünü değiştirmeye yönelik her türlü girişimi kategorik olarak reddettiklerini açıkladı.
Açıklamada, Haşimi himayesinin Kudüs’teki tarihi ve özel rolünün tanındığı belirtildi. Ayrıca Mescid-i Aksa/Harem-i Şerif alanının tamamının Müslümanlara ait bir ibadet yeri olduğu vurgulandı.
Bakanlar şu ifadeleri kullandı:
“Bakanlar, 144 dönümlük Mescid-i Aksa/Harem-i Şerif alanının tamamının sadece Müslümanlara ait bir ibadet yeri olduğunu, Ürdün Evkaf ve İslami İşler Bakanlığına bağlı Kudüs Vakıfları ve Mescid-i Aksa İşleri Dairesinin, mübarek Mescid-i Aksa/Harem-i Şerif'in işleyişini yönetmek ve buraya girişi düzenlemek konusunda münhasır yetkiye sahip yasal merci olduğunu yinelediler.”
İsrail’in Yerleşim Faaliyetlerine Kınama
Ortak açıklamada yalnızca Mescid-i Aksa’daki gelişmelere değil, İsrail’in işgal altındaki Filistin topraklarındaki yasa dışı yerleşim faaliyetlerine de dikkat çekildi.
Bakanlar, İsrail’in 30’dan fazla yeni yerleşim birimini onaylama kararını kınadı. Bu kararın Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararları ve Uluslararası Adalet Divanının 2024 tarihli istişari görüşü dahil olmak üzere uluslararası hukukun ağır ihlali anlamına geldiği belirtildi.
Açıklamada, işgal altındaki Batı Şeria’da Filistin okullarına ve Filistinli çocuklara yönelik saldırılar dahil, Filistinlilere karşı artan yerleşimci şiddeti de kınandı.
“İsrail’in Egemenliği Yok”
Bakanlar, İsrail’in işgal altındaki Filistin toprakları üzerinde hiçbir egemenliğinin bulunmadığını açık biçimde ifade etti.
Açıklamada şu ifadeler yer aldı:
“Bakanlar, İsrail'in, işgal altındaki Filistin toprakları üzerinde hiçbir egemenliğinin bulunmadığını vurguladılar. Bakanlar, işgal altındaki Filistin topraklarının ilhak edilmesi veya Filistin halkının yerinden edilmesine matuf herhangi bir adımı kategorik olarak reddettiler.”
