Tarım ve Orman Bakanlığınca hazırlanan Tarım Arazilerinin Korunması ve Kullanılması Hakkında Yönetmelik, Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Yeni düzenlemeyle birlikte tarım arazilerinin korunması, geliştirilmesi ve planlı kullanımına ilişkin usul ve esaslar yeniden belirlendi. Yönetmelik kapsamında, tarım arazilerine inşa edilen izinsiz yapıların 30 gün içinde yıkılması öngörüldü.
Tarım arazilerinin kullanım esasları yeniden düzenlendi
Yönetmelikle, toprak ve arazi varlığının belirlenmesi, tarım arazilerinin sınıflandırılması, geliştirilmesi, toprağın korunması, toprak koruma projelerinin hazırlanması ve uygulanmasına ilişkin düzenlemeler yapıldı. Ayrıca çevre öncelikli sürdürülebilir kalkınma ilkesi doğrultusunda arazilerin planlı kullanımının sağlanmasına yönelik esaslar da belirlendi.
Tarım arazilerinin amaç dışı kullanımıyla ilgili başvurular, Tarım Arazileri Değerlendirme ve Bilgilendirme Sistemi üzerinden gerçekleştirilecek. Başvuruların değerlendirilmesinde arazi bütünlüğünün korunması esas alınacak.
Başvurular belediye ve il özel idarelerine yapılacak
Gerçek veya tüzel kişiler, tarım arazilerinin tarımsal ya da tarım dışı amaçla kullanım taleplerini arazinin bulunduğu yere göre belediyelere veya il özel idarelerine iletecek. Belediye ve mücavir alan sınırları içindeki başvurular belediyelere, bu alanların dışındaki başvurular ise il özel idarelerine veya diğer plan yapma yetkisine sahip kuruluşlara yapılacak.
Planlama sürecinde birden fazla kişiyi ilgilendiren ve farklı işlevler içeren başvurular için de ilgili kamu kurumları ya da yetkilendirilen plan müellifleri tarafından il müdürlüklerine sistem üzerinden müracaat edilecek.
Arazi bütünlüğü bozulursa talep reddedilecek
Arazi incelemesi sonucunda hazırlanan etüt raporlarında, tarımsal arazi kullanım bütünlüğünün bozulduğunun tespit edilmesi halinde başvuru reddedilecek. Bu tür talepler, Toprak Koruma Kurulu gündemine de alınmayacak.
Tarım arazileri, Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu’nda yer alan istisnalar dışında, arazi kullanım planlarında belirtilen amaçlar dışında kullanılamayacak. Planlaması yapılmış alanlarda amaç dışı kullanıma ayrılan yerler varsa, bu alanlar alternatif bölge olarak değerlendirilecek.
Toprak Koruma Kurulu ayda en az bir kez toplanacak
Yeni düzenlemeyle Toprak Koruma Kurulu’nun çalışma usulleri de netleştirildi. Kurul, tarım arazilerinin korunması, geliştirilmesi ve verimli kullanılması için inceleme, değerlendirme ve izleme yapacak. Ayrıca ortaya çıkan olumsuzlukları belirlemek, toprağın korunmasına yönelik önlemleri geliştirmek ve uygulanmasını sağlamak amacıyla görüş oluşturacak.
Kurul ayda en az bir kez olağan toplantı yapacak ve en az 9 üyeden oluşacak. Zorunlu hallerde en az 6 üyeyle toplanabilecek kurulda, bir görüşün olumlu kabul edilmesi için en az 6 üyenin olumlu oy kullanması gerekecek.
Büyük ova koruma alanlarında amaç dışı kullanıma izin verilmeyecek
Büyük ova koruma alanı olarak belirlenen bölgelerde bulunan tarım arazileri hiçbir şekilde amacı dışında kullanılamayacak. Ancak alternatif alan bulunmaması ve kurul ya da kurullar tarafından uygun görüş verilmesi halinde Bakanlık tarafından izin verilebilecek.
Bu alanlarda yapılacak değerlendirmelerde, tarımsal üretimin korunması temel ölçüt olarak dikkate alınacak.
İzinsiz yapılar 30 gün içinde kaldırılacak
Yönetmelikte, tarımsal amaçlı yapılarda ve tarım dışı arazi kullanımlarında izin alınmasının ve toprak koruma projelerine uyulmasının zorunlu olduğu belirtildi. Tarım arazilerine izinsiz olarak yapılan tüm yapıların yıkılması ve arazinin yeniden tarımsal üretime uygun hale getirilmesi gerektiği belediyelere veya il özel idarelerine bildirilecek.
İlgili belediye ya da il özel idaresi, bildirimin ardından bir ay içinde yıkımı gerçekleştirecek ve arazinin yeniden üretime uygun hale getirilmesini sağlayacak. Hakkında yıkım kararı alınmasına rağmen bir ay içinde işlem yapılmayan yapılar ise Bakanlık tarafından yıkılabilecek ya da yıktırılabilecek.
