Özel sektör ve kamu çalışanlarının gündemindeki mesai saatleri değişiyor mu tartışması, Sosyal Güvenlik Başuzmanı İsa Karakaş'ın maaş kesintisi olmadan 40 saatlik düzene geçilmesi çağrısıyla yeniden alevlendi. Haftada iki gün kesintisiz tatil isteniyor.
Tartışmalar büyürken Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı cephesinden haftalık çalışma süresi ve yasal sınır hakkında net mesajlar geldi.
Türkiye'de mesai saatleri değişiyor mu ve çalışma süresi kısalacak mı?
Türkiye'de mesai saatleri şu an için değişmiyor ve çalışma süresi konusunda yürürlüğe giren yeni bir kısaltma kararı bulunmuyor. 4857 sayılı İş Kanunu'nun 63'üncü maddesinde haftalık 45 saat olarak korunuyor üst sınır. Günlük mesai tavanı ise 11 saat.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan da üretim hedefleri nedeniyle kısa vadede 45 saatin altına inilmeyeceğini açıkladı; ekonomi çevreleri ise dünya ülkelerindeki saat farkları ve mevcut tabloyu tartışıyor.
Dünya ülkelerindeki saat farkları ve mevcut tablo
Küresel ölçekte birçok ülke haftalık mesai tavanını 35 ile 40 saat aralığına çekti. Devlet memurları haftada 40 saat çalışıyor; İş Kanunu kapsamındaki işçilerde ise sınır 45 saat.
| Ülke ve Mevzuat Grubu | Haftalık Süre | Tatil ve Uygulama Düzeni |
|---|---|---|
| Türkiye (4857 Sayılı İş Kanunu) | 45 saat | Haftada en az 24 saat kesintisiz izin |
| Türkiye (657 Sayılı Memur Kanunu) | 40 saat | Cumartesi ve pazar iki gün tatil |
| Avrupa Birliği Ülkeleri | 35 - 40 saat | Sektörel sözleşmelerle iki gün dinlenme |
| İzlanda ve Avustralya | 35 - 38 saat | Kısaltılmış hafta ve esnek vardiya |
| Japonya, Şili ve Brezilya | 40 saat | Kademeli düşüş ve fazla mesai sınırı |
Uzmanlar işçi ile memur arasındaki beş saatlik farkın kapatılmasını istiyor. Orta Vadeli Program takviminde ise esnek ve uzaktan çalışma düzenlemeleri var.
Esnek ve uzaktan çalışma düzenlemeleri
Genel mesai süresini indirmek yerine çalışma biçimlerini çeşitlendirmeye hazırlanıyor ekonomi yönetimi. Kadınların ve gençlerin istihdama katılımını artırmak için kısmi süreli mesai, evden çalışma ve platform işçiliğine yeni yasal güvenceler getirilecek.
İsa Karakaş ise maaşlardan kesinti yapılmadan 40 saate geçişin devlet, işveren ve işçi uzlaşısıyla planlanmasını öneriyor. Meclis'ten yeni bir yasa çıkana kadar özel sektörde 45 saatlik mesai kuralı sürecek.
