ABD'deki Florida Uluslararası Üniversitesi'nde görev yapan bilim insanları, sivrisineklerin neden bazı insanlara diğerlerinden daha fazla yöneldiğini araştırdı. Çalışmada farklı sivrisinek türlerinin aynı kişilere eşit biçimde ilgi göstermediği ve her türün farklı insan profillerini tercih edebildiği belirlendi.
iScience dergisinde yayımlanan araştırmaya 119 gönüllü katıldı. Deney sırasında katılımcıların kolları cam bir silindire yerleştirilirken, diğer bölüme üç farklı sivrisinek türünün aç dişileri bırakıldı.
Araştırmacılar; sarı humma sivrisineği, Asya kaplan sivrisineği ve güney sivrisineğinin gönüllülere yönelme ve ısırma davranışlarını inceleyerek türler arasındaki tercih farklılıklarını karşılaştırdı.
HER SİVRİSİNEĞİN “FAVORİSİ” FARKLI
Araştırmadan elde edilen sonuçlar, bir sivrisinek türü için son derece çekici olan kişinin başka bir tür tarafından aynı oranda tercih edilmeyebileceğini gösterdi. Çalışmada hiçbir gönüllünün üç sivrisinek türü için de aynı derecede çekici olmadığı belirtildi.
Bilim insanlarına göre bu farklılığın önemli nedenlerinden biri, insan cildinde bulunan bakteriler ve bu bakterilerin ortaya çıkardığı vücut kokusu.
Çalışma kapsamında gönüllülerin ciltlerinde 246 farklı bakteri türü belirlendi. Bunlardan sadece bir tanesinin tüm katılımcılarda ortak olduğu tespit edildi. Bu sonuç, insanların ciltlerindeki mikrobiyal yapının kişiden kişiye önemli ölçüde farklılaşabildiğini gösterdi.
Araştırmacılar söz konusu yapıyı kişiye özel bir “bakteri parmak izi” olarak tanımlıyor.
“TATLI KAN” DEĞİL, CİLT KOKUSU
Araştırmanın sonuçları, halk arasında yaygın biçimde kullanılan “tatlı kanlı insanları sivrisinekler daha fazla ısırır” inanışına da farklı bir bakış sunuyor.
Sivrisinekler bir kişiye yaklaşırken kanın tadını önceden algılamıyor. Nefes yoluyla yayılan karbondioksit, vücut sıcaklığı ve nemin yanı sıra özellikle cilt üzerinden yayılan kokuların da sivrisineklerin yöneliminde önemli rol oynadığı belirtiliyor.
Her sivrisinek türünün, ciltteki bakterilerin oluşturduğu koku karışımındaki farklı sinyallere tepki verebildiği ifade ediliyor. Bu nedenle bir kişi belirli bir sivrisinek türü için daha çekici olurken başka bir tür açısından daha az ilgi çekici olabiliyor.
ERKEKLER BİRAZ DAHA FAZLA ISIRILDI
Araştırmada cinsiyetler arasındaki farklılıklar da incelendi. Sarı humma sivrisineğinin erkekleri kadınlara kıyasla biraz daha fazla tercih ettiği görüldü. Ancak araştırmacılar, bu farkın oldukça küçük olduğuna dikkat çekti.
Diğer iki sivrisinek türünde ise kadınlarla erkekler arasında belirgin bir tercih farklılığı tespit edilmedi.
BAZI BAKTERİLER KORUYUCU OLABİLİR
Çalışmanın dikkat çeken bulgularından biri de bazı cilt bakterilerinin sivrisinekleri çekmek yerine uzaklaştırabilecek olmasıydı.
Özellikle Pseudomonas cinsi bakterilerle bağlantılı bazı cilt özelliklerinin daha düşük ısırılma ihtimaliyle ilişkili olabileceği değerlendirildi.
Araştırmacılar, cilt mikrobiyomu ile sivrisineklerin insanlara yönelik tercihleri arasındaki bağlantının daha ayrıntılı anlaşılmasının, gelecekte yeni sivrisinek kovucu yöntemlerin geliştirilmesine katkı sağlayabileceğini düşünüyor.
