Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, bu kış kademeli doğalgaz tarifesini ilk kez uygulamaya sokuyor. Yeni sisteme göre, "Kademe-2" aboneleri, devlet desteğinden mahrum kalacak ve metreküp başına 26,73 TL ödeme yapacaklar. Ancak şehit aileleri, gaziler, ibadethaneler ve fırınlar uygulamadan muaf tutuldu. Ekim ayı itibarıyla illere göre belirlenen ortalama metreküp limitleri de kamuoyu ile paylaşıldı.
Kademeli Tarifelerin Uygulamada Olması
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından başlatılan kademeli doğalgaz tarifesi uygulaması, kış aylarında bu yıl ilk kez devreye alınacak. Belirlenen tüketim sınırını aşan abonelerin faturaları ciddi oranda artış gösterecek. Ülke genelinde 21,8 milyon doğalgaz abonesi bulunmakta, bunlardan yaklaşık 2,8 milyon hanenin devlet destekleme sınırının üzerinde kalması bekleniyor. Normal tüketim seviyesinde (Kademe-1) abonelerin metreküp başına odemesi gereken nihai tarife 17,88 TL iken, limit aşımı (Kademe-2) göz önüne alındığında bu fiyat 26,73 TL’ye yükselecek. Dolayısıyla bu durum, doğalgaz faturalarında büyük artışlar yaşanmasına neden olabilir.
Muafiyet Kapsamındaki Gruplar
Bazı gruplar ise bu uygulamadan muaf tutulacak. Şehit aileleri, gaziler, ibadethaneler ve fırınlar bu yeni tarifeden etkilenmeyecek. İlgili düzenlemelerle beraber, Ekim ayı itibarıyla il bazında ortalama metreküp limitlerinin belirlenmesiyle, merkezi sistemle ısınan binalarda tek bir hanenin yüksek tüketimi, tüm apartman sakinlerinin yüksek tarifeden faturalandırılmasına yol açabilecek. Hava sıcaklıklarının düşmesiyle birlikte, Kasım, Aralık, Ocak, Şubat ve Mart aylarında belirli illerde bu limitlerin artırılması planlanıyor. Bu da, kış koşullarının doğalgaz tüketimi üzerindeki etkisini vurgulamaktadır.
Yeni Model ve Düşük Faturalardan Yararlananlar
Hayata geçirilen bu düzenleme 21,8 milyon doğalgaz abonesini etkiliyor. Bu abonelerin yaklaşık %12'sini oluşturacak 2,8 milyon hanenin destekleme sınırının üzerinde kalması muhtemel. Ancak, tüketimlerini uygun seviyelerde tutan 19 milyon hane, devletin %50'nin üzerinde sağladığı doğalgaz sübvansiyonundan yararlanmaya devam edecek. Dolayısıyla, kaydedilen bu yeni düzenlemenin özellikle daha az enerji tüketen haneler için faydalı olacağı düşünülebilir. Enerji Bakanlığı, doğalgaz tasarrufunu teşvik etmeyi hedefliyor.
Kademeye Giren Abonelerin Faturaları Çalışma Süresinde İki Katına Çıkacak
Hazine ve Maliye ile Enerji Bakanlığı, standart bir tüketim gerçekleştiren hanelerin doğalgaz faturalarının önemli bir kısmını karşılamaktadır. Ancak, yeni düzenlemede belirlenen aylık limitlerin aşılması durumunda, aboneler vergiler dâhil olmak üzere sübvansiyon kapsamından çıkacaklar. Böylece, Kademe-2 grubuna giren abonelerin ödemek zorunda kaldıkları faturalar doğrudan iki katına çıkma tehlikesiyle karşı karşıya kalacaklar. Bu da, fazladan enerji tüketimi yapan haneleri doğrudan etkilemektedir.
Fiyatlandırma Detayları ve Vergiler
Yeni fiyat tarifeleri hakkında yapılan açıklamalar şu şekildedir:
Kademe-1 (Normal Tüketim) için ham metreküp fiyatı 10,62 TL, toplamda ise Vergi, ÖTV ve Sistem Kullanım Bedeli gibi maliyetler eklendiğinde nihai fiyat 17,88 TL/m³ olarak belirlenmiştir. Kademe-2 (Limit Aşımı) uygulaması kapsamında ise ham metreküp fiyatı 18,00 TL, vergilerle birlikte nihai tarife fiyatı ise 26,73 TL/m³ olmaktadır. Ayrıca, şehit aileleri ve gaziler için destekli ham metreküp fiyatı 5,31 TL olarak belirlenmiştir. Önemli bir nokta ise, kademeye giren abonelerin, yalnızca aşan miktar için değil, tükettikleri toplam doğalgaz miktarının tamamı için yüksek tarifeden hesaplanacak faturalarla karşılaşacaklarıdır.
Kademeli sistemin uygulanabilmesi için her ilin iklim koşulları ve geçmiş hava sıcaklığı ortalamaları göz önünde bulundurularak, Ekim ayına özel limitler belirlendi. Belirlenen bu limitler, il il değişkenlik göstermekte ve yerel gereksinimlere göre düzenlenmektedir. Örneğin, Ankara için tespit edilen limit 76,86 metreküp, Kütahya için ise 70,93 metreküp olarak belirlenmiştir. Diğer iller ise şu şekildedir: Erzurum 62,83 m³, Kars 53,39 m³, Hakkari 45,19 m³, İstanbul 43,73 m³, Rize 34,18 m³, Diyarbakır 31,69 m³, İzmir 25,11 m³ ve Antalya 16,94 m³. Bu sistemin amacı, daha fazla enerji tasarrufu sağlamak ve kış aylarında yaşanabilecek olumsuz koşullara karşı hazırlıklı olmaktır.
Belirlenen Ekim Ayı Limitleri
Her il için belirlenen tüketim limitleri, yerel iklim koşullarına uygun olarak kademeli bir şekilde belirlenmiştir. Özellikle kış aylarının yaklaşmasıyla bu limitlerin artırılması planlanmaktadır. Kasım, Aralık, Ocak, Şubat ve Mart aylarında hava sıcaklıklarının düşmesiyle birlikte Bakanlık yetkilileri, her ilin kış aylarında ihtiyaç duyacağı doğalgaz miktarının artırılacağını belirtmektedir. Bu uygulama ile birlikte, özellikle kış aylarında artan talep ve enerji tüketimi göz önünde bulundurularak, vatandaşların mağduriyet yaşamalarının önüne geçilmesi hedefleniyor. Enerji tasarrufunu teşvik eden bu kademeli sistem, ayrıca uzun vadede çevresel etkileri azaltmayı da amaçlamaktadır.
Muafiyet Kapsamında Kimler Var?
Yeni düzenlemelerle beraber, bazı gruplar doğalgaz kademeli tarife uygulamasından muaf tutulmuştur. Bu gruplar arasında, ibadethaneler, cemevleri, Kur'an kursları, şehit yakınları ve gaziler bulunmaktadır. Bu muafiyetler, toplumun farklı kesimlerinin ihtiyaçlarının karşılanmasını sağlamak amacıyla öngörülmüştür. Ayrıca ekmek üreticileri de kademeli sınırlamalardan etkilenmemesi için en düşük tarifeden yararlanacaklardır. Gıda fiyatlarının olumsuz yönde etkilenmemesi amacıyla bu düzenleme yapılmıştır. Ayrıca, merkezi ısınma sistemleriyle beslenen binalarda, ailelerin toplam doğalgaz tüketimi daire sayısına bölünerek hesaplanmaktadır. Ancak bu durum, bir dairenin aşırı tüketim yapması halinde bütün binanın yüksek tarife ile faturalandırılma riski taşımaktadır.
